Artykuł opracowany przez Marcina Dublaszewskiego, Prezesa IIA Polska, w ramach akcji IIA Polska z okazji Audit Awareness Month 2026 "Audyt wewnętrzny: od zapewnienia do wartości".

"Reputacja i wiarygodność jako cel audytu - jak to mierzyć?"

W Deklaracji celu audytu wewnętrznego znajdziemy bardzo ważne odniesienie do reputacji i wiarygodności organizacji wobec interesariuszy.

Na pierwszy rzut oka może się wydawać, że reputacja to obszar komunikacji, relacji z rynkiem, działań zarządu albo reakcji organizacji na kryzysy, a nie bezpośrednio obszar pracy audytu wewnętrznego.

W praktyce jednak trudno mówić o trwałej reputacji bez zaufania do sposobu, w jaki organizacja jest zarządzana, jak identyfikuje ryzyka, jak reaguje na nieprawidłowości, jak traktuje zgodność, etykę, bezpieczeństwo, jakość decyzji oraz interes publiczny.

I właśnie tutaj audyt wewnętrzny ma bardzo istotną rolę.

Wiarygodność jest jedną z najważniejszych walut audytu wewnętrznego, ponieważ wartość naszej pracy zależy nie tylko od tego, co napiszemy w raporcie, ale także od tego, czy rada, zarząd i inni interesariusze uznają nasze wnioski za rzetelne, niezależne, odważne i użyteczne.

Ma to szczególne znaczenie wtedy, gdy audyt wewnętrzny wychodzi poza klasyczne potwierdzanie zgodności i zaczyna dostarczać wgląd oraz prognozę, czyli insight i foresight. W takich usługach nie chodzi wyłącznie o odpowiedź na pytanie, czy wymaganie zostało spełnione, lecz o pomoc w zrozumieniu, co wynika z obserwowanych zjawisk, gdzie mogą pojawić się przyszłe ryzyka i jakie decyzje warto podjąć już teraz.

Im bardziej audyt wspiera decyzje strategiczne, tym większe znaczenie ma reputacja samej funkcji audytu wewnętrznego.

Nie da się skutecznie pełnić roli partnera strategicznego, jeżeli audyt nie jest postrzegany jako niezależny, profesjonalny i uczciwy głos w organizacji. Nie da się też budować zaufania interesariuszy zewnętrznych, jeżeli audyt wewnętrzny istnieje tylko formalnie, działa fasadowo albo koncentruje się na wizerunku zamiast na rzeczywistej substancji.

Jak więc mierzyć wpływ audytu na wiarygodność organizacji?

Możemy patrzeć między innymi na wyniki zewnętrznych ocen jakości, poziom realizacji rekomendacji, jakość dialogu z radą i komitetem audytu, stopień wykorzystania wyników audytu w decyzjach zarządczych, reakcje regulatorów, wyniki kontroli zewnętrznych, powtarzalność nieprawidłowości, sygnały z systemów whistleblowingowych oraz ocenę interesariuszy dotyczącą użyteczności pracy audytu.

Najważniejsze jest jednak to, aby nie sprowadzać tych wskaźników do samej statystyki.

Ostatecznym celem audytu wewnętrznego nie jest liczba raportów, liczba rekomendacji ani liczba przeprowadzonych zadań. Celem jest umożliwienie osobom decyzyjnym podejmowania lepszych, bardziej świadomych i odpowiedzialnych decyzji dla dobra organizacji oraz jej interesariuszy.

Audyt wewnętrzny wzmacnia reputację organizacji wtedy, gdy pomaga budować zaufanie do jej systemu zarządzania, ryzyka i kontroli, a jednocześnie ma odwagę mówić o tym, co może temu zaufaniu zagrozić.

Jak Waszym zdaniem można najlepiej mierzyć wiarygodność i realną wartość audytu wewnętrznego?
Czy wystarczą wskaźniki jakości, czy potrzebujemy również oceny wpływu audytu na decyzje i zaufanie interesariuszy?

Zaparszamy do dyskusji na Linkedin: LINK .